Od Monte Cassino po Bolonię prowadzi szlak miejsc, w których pochowano żołnierzy 2. Korpusu Polskiego. Cztery cmentarze upamiętniają różne etapy kampanii włoskiej: walki górskie, szpital wojenny, wybrzeże Adriatyku i ostatnią ofensywę. W Santa Maria Capua Vetere znajduje się też starsza polska kwatera z okresu pierwszej wojny światowej.
W 1942 roku na terenie Uzbekistanu formowano oddziały armii generała Władysława Andersa. Przybywali tu ludzie zwalniani z więzień, łagrów i miejsc zesłania w ZSRR. Wielu było już ciężko chorych. Na mapie zebrano 17 polskich cmentarzy, kwater i późniejszych miejsc pamięci: od Gʻuzoru i Karszy po Kotlinę Fergańską oraz okolice Taszkentu.
Na południu Kazachstanu pozostały cmentarze ludzi, którzy próbowali dostać się do tworzącej się polskiej armii. Dziś można wskazać cztery odnowione polskie miejsca pochówku: Szokpak, Mankent, Ługowają i Merke. Każde z nich ma osobny wykaz nazwisk i własną historię porządkowania mogił.
W Wilnie wiele polskich historii zachowało się na wspólnych cmentarzach miasta. Rossa, Antokol i Bernardyński pokazują różne części jego przeszłości: rodziny mieszczańskie, ludzi kultury i żołnierzy. Do tego dochodzą dawne kwatery wojskowe, między innymi na Zakrecie. Przy każdym miejscu warto odróżniać polskie groby od całej wielonarodowej nekropolii.
W latach czterdziestych w Tanganice powstały osiedla dla Polaków ewakuowanych ze Związku Radzieckiego. Ich mieszkańcy budowali szkoły, domy i kościoły, a część pozostała tam na zawsze. Zebrano pięć miejsc pochówku w dawnych osiedlach oraz polskie nagrobki na cmentarzu komunalnym w Dar es Salaam.
Na sześciu duńskich cmentarzach znajdują się groby 24 polskich lotników i żołnierzy, którzy zginęli podczas drugiej wojny światowej. Jeden z najlepiej udokumentowanych jest cmentarz w Slaglille, gdzie pochowano załogę samolotu Halifax. W Kopenhadze, na cmentarzu ruchu oporu Mindelunden, spoczywają również Lucjan Masłocha i jego duńska żona Lone, zamordowani przez Gestapo w 1945 roku.
Monte Cassino – Polski Cmentarz Wojenny, Włochy
Cmentarz położony jest tuż pod klasztorem na Monte Cassino. Spoczywają tu polscy żołnierze polegli w walkach o wzgórze w maju 1944 roku. Wśród późniejszych pochówków jest grób generała Władysława Andersa. Układ tarasów pozwala zobaczyć miejsce bitwy z perspektywy nekropolii.
Loreto – Polski Cmentarz Wojenny, Włochy
Cmentarz w Loreto leży na zboczu pod sanktuarium. Pochowano na nim żołnierzy 2. Korpusu, którzy zginęli w walkach na wybrzeżu Adriatyku, przy zdobywaniu Ankony oraz na Linii Gotów. Groby rozmieszczono na tarasach schodzących w dół wzgórza.
43.4428°N · 13.6134°E
Bolonia / San Lazzaro – Polski Cmentarz Wojenny, Włochy
Na cmentarzu w San Lazzaro pod Bolonią spoczywają żołnierze polegli w końcowej fazie kampanii włoskiej. 2. Korpus walczył w Apeninach i uczestniczył w wyzwoleniu Bolonii w kwietniu 1945 roku. Nekropolia jest największym z czterech polskich cmentarzy wojennych we Włoszech.
44.4741°N · 11.4005°E
Casamassima – Polski Cmentarz Wojenny, Włochy
Cmentarz w Casamassima powstał w 1944 roku przy polskim szpitalu wojennym. Trafiali do niego ranni z frontu włoskiego; nie wszyscy przeżywali mimo udzielonej pomocy. Spoczywają tu żołnierze zmarli w szpitalach oraz polegli we wcześniejszych walkach.
40.9856°N · 16.9168°E
Santa Maria Capua Vetere – polska kwatera z I wojny, Włochy
Na cmentarzu komunalnym w Santa Maria Capua Vetere znajduje się polska kwatera związana z pierwszą wojną światową i losami polskich żołnierzy przebywających we Włoszech. To starsza historia niż kampania 2. Korpusu; na mapie występuje jako odrębny etap polskich pochówków w tym kraju.
41.0960°N · 14.2597°E
ipn.gov.pl · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca
mapcarta.com · Accessed 2026-10-20
Lokalizacja obiektu na mapie
ipn.gov.pl · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca
ipn.gov.pl · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca
kombatanci.gov.pl · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca
ipn.gov.pl · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca
mapcarta.com · Accessed 2026-10-20
Lokalizacja obiektu na mapie
en.wikipedia.org · Accessed 2026-10-20
Dokumentacja historyczna i nazwy miejsca